religie

Magnifica humanitas: wat AI met ons doet – en wat wij ermee moeten

Magnifica humanitas: wat AI met ons doet – en wat wij ermee moeten

Artificiële intelligentie groeit niet alleen snel – ze sijpelt inmiddels door in bijna alles wat we doen. Vaak zonder dat we het doorhebben. In Nederland kun je er eigenlijk niet meer omheen: AI zit in apps en systemen die beslissingen nemen die ons dagelijks raken. Je kiest er meestal niet voor; het is er gewoon.

De encycliek Magnifica humanitas probeert paus Leo XIV precies daar woorden aan te geven. Niet door alleen naar technologie te kijken, maar vooral door te vragen: wat betekent dit voor ons als mens? En misschien nog belangrijker: wat zijn we elkaar verschuldigd in een wereld waarin technologie steeds meer invloed krijgt?

Als AI-ethicus én katholiek las ik deze tekst met een ethiekbril. Natuurlijk is de theologische basis belangrijk, maar de kernvraag voor mij is veel praktischer: heeft deze encycliek iets te zeggen tegen gewone mensen – ook als je niets met kerk of geloof hebt?

𝗔𝗜 𝗵𝗲𝗲𝗳𝘁 𝗲𝗲𝗻 𝗺𝘆𝘀𝘁𝗶𝗲𝗸𝗲 𝘃𝗼𝗿𝗺 𝗮𝗮𝗻𝗴𝗲𝗻𝗼𝗺𝗲𝗻 𝗲𝗻 𝗱𝗶𝗻𝗴𝘁 𝗺𝗲𝗲 𝗶𝗻 𝗱𝗲 𝗿𝗮𝗰𝗲 𝗼𝗺 𝘁𝗲 𝘄𝗼𝗿𝗱𝗲𝗻 𝗮𝗹𝘀 𝗚𝗼𝗱

𝗔𝗜 𝗵𝗲𝗲𝗳𝘁 𝗲𝗲𝗻 𝗺𝘆𝘀𝘁𝗶𝗲𝗸𝗲 𝘃𝗼𝗿𝗺 𝗮𝗮𝗻𝗴𝗲𝗻𝗼𝗺𝗲𝗻 𝗲𝗻 𝗱𝗶𝗻𝗴𝘁 𝗺𝗲𝗲 𝗶𝗻 𝗱𝗲 𝗿𝗮𝗰𝗲 𝗼𝗺 𝘁𝗲 𝘄𝗼𝗿𝗱𝗲𝗻 𝗮𝗹𝘀 𝗚𝗼𝗱

programma: “De leerlingen”, gepresenteerd door Jurjen ten Brinke met als thema: “Hoe je valse profeten herkent” mocht Rick Bouter een bijdrage doen over de religeuze vorm welke AI heeft aangenomen.

“In deze aflevering duiken we in één van de meest ongemakkelijke en urgente waarschuwingen van Jezus. Over hoe valse profeten je ziel op een dwaalspoor kunnen zetten, de hemel verduisteren en hoe jij, als leerling van Jezus, staande kunt blijven met onderscheidingsvermogen en met standvastigheid.” Vanaf 01:03:00 mijn bijdrage en onderstaand de voordracht.

bionic hand and human hand finger pointing

Drie kenners in gesprek over kunstmatige intelligentie: ,,Wanneer zeg je: ik doe niet meer mee?”

Is kunstmatige intelligentie (AI) werkelijk intelligent? Nee, stellen Rick Bouter en prof. dr. Marc J. de Vries. Ja, zegt ds. M. van Reenen. In een rondetafelgesprek in Apeldoorn laten ze hun licht schijnen over AI, die menselijke intelligentie bedrieglijk kan imiteren. „Hoelang gaan we nog voor het echie?”

De drie deelnemers aan het rondetafelgesprek schrijven geregeld in het Reformatorisch Dagblad over AI. Bouter werkt in de IT-wereld en is voorzitter van Techthics, een christelijke denktank. De Vries is bijzonder hoogleraar christelijke filosofie aan de Technische Universiteit (TU) Delft. De hersteld hervormde ds. Van Reenen is predikant in Urk en aankomend evangelist.

Roomser dan de paus graag

Roomser dan de paus graag

De G7 (Groep van Zeven) werd in 1975 opgericht als platform voor ’s werelds grootste industrielanden. Het was op 14 juni voor het eerst in het bijna 50-jarig bestaan van de G7 dat ze werd toegesproken door de pontifex maximus, de ”hoogste bisschop” van de Rooms-Katholieke Kerk, ofwel de paus.

Paus Franciscus sprak de deelnemers toe over kunstmatige intelligentie . Hij ging in op de cultuur van onbeperkte menselijke macht in het kader van een obsessie om alles te controleren en elke begrenzing van het leven te overwinnen. Hierdoor lopen we het risico de controle over onszelf te verliezen. De paus is gemiddeld genomen voorzichtig optimistisch over AI, met als kanttekening dat hij focust op het belang van ethische overwegingen en menselijke betrokkenheid wat betreft zowel de ontwikkeling als het gebruik van de technologie. Enkele van zijn observaties zijn de moeite van het noemen waard:

belief bible book business

Maaijke Harmsen: “Dank God voor techniek”

Hoe kijk jij aan tegen techniek? Zie je het als een inherent gevaar dat je het gevoel geeft onafhankelijk te kunnen zijn van alles en iedereen? Of zie je het als een neutraal gegeven dat de mens kan gebruiken ten goede of ten kwade? Of zie je techniek toch anders? In dit artikel leg ik uit wat het boek ‘Dank God voor techniek’ inhoudt en wat je ermee kunt doen. Ik stel dat jouw wereld- Gods- en mensbeeld is bepalend voor hoe je tegen techniek en een technologische samenleving aankijkt.

close up photo of bible

AI + Bijbel = BijbelGPT?

AI + Bijbel = BijbelGPT
Geavanceerde Bijbelzoekmachine

Als persoon ben ik vaak opzoek naar onderbouwing voor keuzes of meningen. Dit zorgt in het geval van een overdenking of Bijbelstudie vaak voor een hoop geblader door de Bijbel of onderzoek op het internet naar de juiste passages die aansluiten bij een keuze of standpunt. Digitale bijbelapps hebben gelukkig al goede zoekfuncties, maar toch gaf dit niet altijd de juiste passages terug doordat de zoekfuncties niet ‘Google’ waardig zijn.

Dit leidde tot de vraag wat zou er gebeuren als een AI-taalmodel wordt getraind op de Bijbel. Na enig onderzoek kwam naar voren dat dit technisch gezien mogelijk was. Dit zou kunnen leiden tot een zeer geavanceerde zoekmachine. De eerste stap was het kiezen van een Bijbelvertaling voor het experiment. Volgens OpenAI is de meeste data waarop het model is getraind van 2015-2021 [2]. Daarom leek de Bijbel in Gewone Taal de beste optie, omdat deze vertaling waarschijnlijk het best begrepen kon worden door GPT-3.

Videoserie Geloofstoerusing & Techthics: ‘Technologie, de Bijbel en christen zijn’ thema 5: Wat is onze houvast in de omgang met nieuwe technologie?

Videoserie Geloofstoerusing & Techthics: ‘Technologie, de Bijbel en christen zijn’ thema 5: Wat is onze houvast in de omgang met nieuwe technologie?

De Bijbel lijkt niet altijd concreet in het gebruik van nieuwe technologie. Zo spreekt de Bijbel niet specifiek robots. Wel geeft de Bijbel veel inzicht en richtlijnen hoe we mogen omgaan met technologie.
– Hoe kunnen we de bijbel gebruiken als houvast?
– God heeft een plan met technologie
– Helpt het om christen te zijn bij het maken van keuzes?
– Hoe kunnen we naast de 10 geboden en de vrucht van de geest de bijbel nog meer gebruiken?
– Hoe kunnen we de Bijbel gebruiken om technologische toepassingen te beoordelen?

Back to Top